Moeders

"Trek je de bezorgdheid van je moeder niet te veel aan, ze bedoelt het goed." Wat is dat toch met moeders? Ze houdt van je, je houdt van haar. En natuurlijk bedoelt ze het goed. Maar toch is het haar bezorgdheid die jou het meeste remt. Die jou het meeste aan het twijfelen brengt over de keuzes in het leven en de wegen die je inslaat. Omdat je je aan haar het meeste spiegelt, het meeste conformeert, en omdat je nu eenmaal voor altijd haar dochter bent.

Over de moeder-dochter relatie zijn bibliotheken vol geschreven. Het is een dankbaar onderwerp op verschillende internetfora, in populair wetenschappelijke teksten en literaire romans. Wie een beetje zoekt op het wereldwijde web, vind op de zoekterm 'moeder-dochter' ook verschillende workshops en cursussen over de moeder-dochter relatie. Verbazingwekkend genoeg zijn die cursussen doorgaans met name bedoelt voor de dochters. Het zijn klaarblijkelijk de dochters die problemen ondervinden in de relatie met hun moeder. De moeders lijken zich van geen kwaad bewust.

Dat kan twee dingen betekenen. Of dochters trekken zich inderdaad de bezorgdheid, de bemoeizucht, of juist de afwezigheid en desinteresse van hun moeder te persoonlijk aan of de moeder wordt in de huidige maatschappij nog teveel gezien als de immer oprechte opvoedster die het vanuit haar aangeboren en natuurlijke moederinstinct nooit verkeerd kan doen. Want: ze bedoelt het immers goed. Het laatste lijkt het geval. Tenminste, als ik het volgende advies uit een cursus over de moeder-dochter relatie in ogenschouw neem: ‘vrede met je moeder’ [betekent dan] niet zozeer dat je in het hier en nu, in het dagelijkse leven de relatie herstelt of verdiept, maar dat je –eindelijk– zelf vrede kunt vinden met het feit dat het zó was: dat deze vrouw, met deze geschiedenis, je moeder was, dat jij deze dochter was, en dat het tussen jullie is gegaan zoals het is gegaan.

Natuurlijk moet je als dochter op enig moment accepteren dat je moeder is zoals ze is. Dat zij behalve je moeder ook een mens is. Sterker nog: bovenal een mens is, als ieder ander, en je haar niet naar jouw moederlijk ideaalbeeld kunt -mág- modelleren. Maar waarom zou je haar niet mogen aanspreken op haar rol in jouw ontwikkeling? Op hoe haar invulling van het moederschap nog immer invloed heeft op jouw leven, jouw keuzes en jouw gevoelens? Waarom zou je -in ' s hemelsnaam!- niet de relatie met je moeder in het hier en nu herstellen en verdiepen?

Moeders zijn geen heiligen. Moeders zijn een mens. En mensen maken fouten. Dat is niet erg, iedereen mag fouten maken. Dus laten we daar gewoon eerlijk in zijn, laten we dat gewoon hardop uitspreken. Zoals we in de werkrelatie met onze collega's elkaar ook aanspreken of attenderen op fouten en we in de liefdesrelatie met onze partner ook onderhandelen over verschillen van mening en inzicht. Tenslotte waren we het er al over eens dat feedback de katalysator achter persoonlijke ontwikkeling is. En persoonlijke ontwikkeling duurt een leven lang. Een dochterleven lang, maar net zo goed haar moederleven lang.